Το Ανώτερο Περιφερειακό Δικαστήριο του Χαμ ολοκλήρωσε τις ακροάσεις στην ιστορική κλιματική δίκη του Περουβιανού αγρότη Σαούλ Λουτσιάνο Λλιούγια εναντίον της γερμανικής ενεργειακής εταιρείας RWE, με την απόφαση να αναμένεται στις 14 Απριλίου.
Η αγωγή, η οποία έχει ήδη δημιουργήσει ένα παγκόσμιο προηγούμενο για την εταιρική κλιματική ευθύνη, επιδιώκει να καταλογίσει ευθύνες στην RWE για τον ρόλο της στην επιτάχυνση του λιώσιμου των παγετώνων, που απειλεί την πόλη του Λλιούγια, Ουαράζ, με καταστροφικές πλημμύρες. Επιστημονικές μελέτες συνδέουν τις εκπομπές της RWE με το λιώσιμο των παγετώνων, αυξάνοντας τον κίνδυνο που προκαλείται από μια ταχέως επεκτεινόμενη παγετωνική λίμνη πάνω από την πόλη.
Οι ακροάσεις αυτής της εβδομάδας επικεντρώθηκαν στις επιστημονικές αποδείξεις του κινδύνου πλημμύρας για την ιδιοκτησία του ενάγοντα. Ένα βασικό ερώτημα που τέθηκε ενώπιον του δικαστηρίου ήταν η έκταση στην οποία το σπίτι και η οικογένεια του Λουτσιάνο Λλιούγια διατρέχουν κίνδυνο. Η αγωγή του υποστηρίζει ότι η RWE θα πρέπει να συνεισφέρει το δίκαιο μερίδιό της στα προστατευτικά μέτρα, δεδομένου του ρόλου της στην πρόκληση των κλιματικών επιπτώσεων που θέτουν σε κίνδυνο την κοινότητά του.
Τη δεύτερη ημέρα των ακροάσεων, επιστήμονες από την πλευρά του ενάγοντα Λουτσιάνο Λλιούγια αμφισβήτησαν βασικά ευρήματα μιας έκθεσης εμπειρογνωμόνων που διορίστηκε από το δικαστήριο, επισημαίνοντας κρίσιμα “τυφλά σημεία”. Υποστήριξαν ότι η έκθεση υποτίμησε σοβαρά τον κίνδυνο κατολισθήσεων που προκαλούνται από το λιώσιμο του μόνιμου παγετού και απέτυχε να λάβει πλήρως υπόψη τις επιταχυνόμενες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η νομική ομάδα του ενάγοντα προειδοποίησε ότι ο κίνδυνος πλημμύρας για το Ουαράζ είναι πολύ υψηλότερος από ό,τι αναγνωρίζεται και κάλεσε το δικαστήριο να ενεργήσει ανάλογα.
Η Ρόντα Βερχάγιεν, δικηγόρος του Σαούλ Λουτσιάνο Λλιούγια, δήλωσε: “Έχουμε τώρα παράσχει όλα τα απαραίτητα αποδεικτικά στοιχεία για να προχωρήσουμε: Υπάρχει πραγματικός κίνδυνος για το σπίτι και αυτός ο κίνδυνος είναι προβλέψιμος σε εύλογο χρονικό διάστημα. Μια πλημμύρα θα προκαλούσε ζημιές στο σπίτι. Το μόνο εναπομείναν ερώτημα είναι ποιο επίπεδο πιθανότητας το δικαστήριο θεωρεί απαραίτητο. Το δικαστήριο πρέπει να λάβει υπόψη την ταχεία εξέλιξη της κλιματικής αλλαγής. Ανεξάρτητα από την τελική απόφαση, χαιρετίζω την σαφή επιβεβαίωση του δικαστηρίου ότι μεγάλοι εκπομπείς όπως η RWE μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνοι για κλιματικές ζημιές και κινδύνους.”
Ο Σαούλ Λουτσιάνο Λλιούγια δήλωσε: “Η κλιματική κρίση είναι η καθημερινή μας πραγματικότητα. Ανησυχώ για την οικογένειά μου και το μέλλον της πόλης μου. Αυτή η υπόθεση δεν είναι σημαντική μόνο για εμένα και τους ανθρώπους του Ουαράζ, αλλά για κάθε κοινότητα που ζει υπό την απειλή της κλιματικής κρίσης. Αφορά την απόδοση ευθυνών στις εταιρείες για τις ζημιές που έχουν προκαλέσει και τη διασφάλιση ότι ευάλωτες κοινότητες όπως η δική μου δεν θα αναγκαστούν να πληρώσουν το τίμημα για μια κρίση που δεν δημιουργήσαμε. Αυτές οι δύο τελευταίες ημέρες στο δικαστήριο ήταν μακρές, αλλά η αλληλεγγύη που ένιωσα μου δίνει δύναμη. Ανυπομονώ για δικαιοσύνη, γνωρίζοντας ότι αυτός ο αγώνας είναι μεγαλύτερος από το σπίτι μου, αφορά την προστασία όλων όσων κινδυνεύουν.”
Οι μεγάλοι εκπομπείς αντιμετωπίζουν οικονομικούς κινδύνους
Η υπόθεση βασίζεται σε μια πρωτοποριακή δικαστική απόφαση που αναγνώρισε για πρώτη φορά ότι οι μεγάλοι ρυπαντές θα μπορούσαν να θεωρηθούν υπεύθυνοι για κινδύνους και ζημιές που σχετίζονται με το κλίμα. Σε μια ιστορική απόφαση, το δικαστήριο επικύρωσε την αξίωση του Λουτσιάνο Λλιούγια βάσει του γερμανικού “νόμου περί γειτονίας” (§ 1004 BGB), επιτρέποντας στην υπόθεση να προχωρήσει στην αποδεικτική φάση. Αυτό καθιέρωσε ότι οι εταιρείες υψηλών εκπομπών μπορούν, κατ’ αρχήν, να θεωρηθούν υπεύθυνες από όσους υφίστανται τις συνέπειες της κλιματικής κρίσης. Μια τελική απόφαση θα μπορούσε να εδραιώσει περαιτέρω αυτό το νομικό προηγούμενο.
Ο Κλάους Μίλκε, πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του Stiftung Zukunftsfähigkeit, πρόσθεσε: “Υποστηρίξαμε τον ενάγοντα από την αρχή. Ελπίζουμε ότι αυτή η υπόθεση δεν θα οδηγήσει μόνο σε πραγματική προστασία για το Ουαράζ, αλλά θα δημιουργήσει επίσης ένα κρίσιμο προηγούμενο για κοινότητες σε όλο τον κόσμο που αντιμετωπίζουν κλιματικές απειλές.”
Αυτή είναι η πρώτη υπόθεση του είδους της εναντίον ευρωπαϊκής εταιρείας, με εκτεταμένες επιπτώσεις. Με περισσότερες από 40 κλιματικές αγωγές παγκοσμίως που αμφισβητούν μεγάλους εκπομπείς, οι νομικοί κίνδυνοι για τις εταιρείες ορυκτών καυσίμων αυξάνονται. Έρευνες υποδεικνύουν ότι 25 από τις μεγαλύτερες εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο θα μπορούσαν να είναι υπεύθυνες για ζημιές έως και 20 τρισεκατομμυρίων δολαρίων από τις εκπομπές τους μεταξύ 1985 και 2019.