Το κλίμα των διαπραγματεύσεων της COP30 στο Belém της Βραζιλίας αναμένεται να ενταθεί, καθώς το C40 Cities, το παγκόσμιο δίκτυο των δημάρχων από σχεδόν 100 μεγάλες πόλεις, υψώνει τη φωνή του, καλώντας τις εθνικές κυβερνήσεις να υιοθετήσουν έναν αξιόπιστο και εφαρμόσιμο παγκόσμιο σχέδιο για τον οριστικό τερματισμό της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα. Βασιζόμενοι στην ιστορική συμφωνία της COP28 για τη «μετάβαση» από τον άνθρακα, οι δήμαρχοι ζητούν η COP30 να σηματοδοτήσει τη μετάβαση από τη φιλοδοξία στη συγκεκριμένη δράση.
Οι Πόλεις Πρωτοπορούν: Απόδειξη ότι το Μέλλον Χωρίς Ορυκτά Είναι Εφικτό
Οι πόλεις-μέλη του C40 δεν περιορίζονται σε διακηρύξεις. Έχουν δεσμευτεί συλλογικά να μειώσουν στο μισό τη χρήση ορυκτών καυσίμων έως το τέλος της δεκαετίας. Τα στοιχεία είναι εντυπωσιακά: οι πόλεις C40 κινούνται πέντε φορές ταχύτερα από τους τρέχοντες εθνικούς στόχους για τη μείωση των εκπομπών κατά κεφαλήν. Αυτό αποδεικνύει ότι ένα μέλλον χωρίς ορυκτά καύσιμα όχι μόνο είναι εφικτό, αλλά ήδη διαμορφώνεται ενεργά στους δρόμους και τις γειτονιές.
Ο πρόεδρος της Βραζιλίας, Λούλα, στην έκκλησή του για τη δημιουργία ενός παγκόσμιου σχεδίου, βρήκε άμεση ανταπόκριση στους ηγέτες των πόλεων, οι οποίοι προσχώρησαν σε έναν αυξανόμενο συνασπισμό χωρών και υπο-εθνικών οντοτήτων, όπως ο Συνασπισμός Under2. Στόχος είναι η υποστήριξη ενός οδικού χάρτη μετάβασης που θα επιταχύνει την εφαρμογή της ενεργειακής συμφωνίας της COP28, η οποία περιλαμβάνει τον τριπλασιασμό της ικανότητας ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και τον διπλασιασμό της ενεργειακής απόδοσης έως το 2030.
Από τη Φαβέλα στη Νέα Οικονομία
Οι δήμαρχοι τονίζουν ότι η εποχή των ορυκτών καυσίμων πρέπει να τελειώσει και ότι αυτό μπορεί να συμβεί μόνο με τη συνεργασία με τις πόλεις, καθώς εκεί εκδηλώνεται πάνω από το 80% των ενεργειακών εκπομπών. Οι πόλεις C40 έχουν ήδη αναλάβει τολμηρές, συγκεκριμένες δράσεις για να ηγηθούν αυτής της μετάβασης:
-
Ρίο ντε Τζανέιρο: Η πρωτοβουλία RevoluSolar εγκατέστησε την πρώτη φωτοβολταϊκή κοινότητα σε φαβέλα, μειώνοντας το κόστος ενέργειας και προσφέροντας επαγγελματική κατάρτιση.
-
Γιοχάνεσμπουργκ: Εγκατάσταση ηλιακών μίνι-δικτύων και λύσεων καθαρού μαγειρέματος, παρέχοντας ασφαλή ηλεκτρική ενέργεια σε πάνω από 12.000 σπίτια.
-
Άμστερνταμ: Σχέδιο απομάκρυνσης 550.000 σπιτιών από το ορυκτό φυσικό αέριο έως το 2040, μέσω σχεδιασμού σε επίπεδο γειτονιάς.
-
Μπογκοτά: Εκπαίδευση και υποστήριξη γυναικών από περιθωριοποιημένες κοινότητες για να γίνουν οδηγοί ηλεκτρικών λεωφορείων, συνδυάζοντας την ισότητα των φύλων με τον εξηλεκτρισμό των μεταφορών.
Η Caterina Sarfatti, διευθύνουσα σύμβουλος ένταξης και παγκόσμιας ηγεσίας στο C40 Cities, υπογράμμισε τη σημασία της στιγμής, δηλώνοντας ότι οι πόλεις είναι έτοιμες να συν-δημιουργήσουν έναν φιλόδοξο και δίκαιο οδικό χάρτη και, το σημαντικότερο, να τον εφαρμόσουν εκεί που πραγματικά έχει σημασία: στις κοινότητες και στη ζωή των ανθρώπων.
Ενδυνάμωση των Πόλεων και Δίκαιη Χρηματοδότηση
Το C40 ξεκαθαρίζει πως οι εθνικές κυβερνήσεις πρέπει να χαράξουν μια μακροπρόθεσμη πορεία για τη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων, η οποία να επεκτείνεται πέρα από τη φετινή COP30. Αυτή η πορεία απαιτεί:
-
Σαφείς Οδούς Εφαρμογής στους τομείς της ενέργειας, των μεταφορών, των κτιρίων και της βιομηχανίας.
-
Μηχανισμούς Κινητοποίησης Χρηματοδότησης σε κλίμακα, ώστε οι πόλεις να μπορούν να υλοποιήσουν επί τόπου.
Ο οδικός χάρτης πρέπει να σχεδιαστεί συλλογικά, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες των χωρών του Παγκόσμιου Νότου και διασφαλίζοντας ότι οι πόλεις, οι εργαζόμενοι και η κοινωνία των πολιτών έχουν θέση στη διαμόρφωση των αποφάσεων.
Η Τοπική Δράση ως Καταλύτης της Παγκόσμιας Κλιματικής Αλλαγής
Η έκκληση των δημάρχων του C40 Cities αποτελεί μια ηχηρή υπενθύμιση ότι η κλιματική δράση δεν είναι πλέον ζήτημα αποκλειστικής ευθύνης των εθνικών κυβερνήσεων, αλλά μια προσπάθεια που κρίνεται στην εμπροσθοφυλακή των πόλεων. Οι τοπικές κυβερνήσεις αποδεικνύουν ότι μπορούν να είναι οι βασικοί μοχλοί υλοποίησης της μετάβασης, καθώς οι λύσεις που δοκιμάζονται και εφαρμόζονται στις μητροπόλεις (από την καθαρή ενέργεια στις φαβέλες μέχρι τον εξηλεκτρισμό των στόλων μεταφορών) παρέχουν το ρεαλιστικό σχέδιο που αναζητά η παγκόσμια κοινότητα. Η COP30 έχει την ευκαιρία να αναγνωρίσει τον κρίσιμο αυτό ρόλο και να μετατρέψει τις υποσχέσεις σε πρακτικές συνεργασίες και δίκαιη χρηματοδότηση, ώστε ο φιλόδοξος στόχος για τη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων να γίνει πραγματικότητα στις ζωές των πολιτών. Η παγκόσμια επιτυχία εξαρτάται από τη δυνατότητα που θα δοθεί στους δημάρχους να συνεχίσουν να ηγούνται της αλλαγής.
