Σε μια κίνηση που δονεί τις Βρυξέλλες και θέτει σε αμφισβήτηση την ενεργειακή στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο Διευθύνων Σύμβουλος της ExxonMobil, Darren Woods, απείλησε ευθέως ότι ο κολοσσός των ορυκτών καυσίμων ενδέχεται να τερματίσει τις δραστηριότητές του στην Ευρώπη. Η αιτία; Η νέα, σαρωτική ευρωπαϊκή νομοθεσία για την εταιρική δέουσα επιμέλεια στον τομέα της βιωσιμότητας (CSDDD), την οποία η εταιρεία χαρακτηρίζει «υπερβολικά παρεμβατική» και «αδύνατη» να εφαρμοστεί.
Η απειλή, η οποία διατυπώθηκε από τον Woods στο περιθώριο του συνεδρίου ADIPEC στο Άμπου Ντάμπι, αποτελεί την πιο σκληρή κλιμάκωση της μάχης μεταξύ των παγκόσμιων κολοσσών ενέργειας και της φιλόδοξης European Green Deal της ΕΕ.
Τι Ζητά η ΕΕ και τι Ενοχλεί την ExxonMobil
Η επίμαχη νομοθεσία, γνωστή ως Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD), απαιτεί από τις μεγάλες ευρωπαϊκές και μη εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην ΕΕ να:
- Αναγνωρίζουν και αντιμετωπίζουν τους κινδύνους για τα ανθρώπινα δικαιώματα και το περιβάλλον σε ολόκληρη την παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού τους.
- Υιοθετούν και εφαρμόζουν ένα σχέδιο κλιματικής μετάβασης που να ευθυγραμμίζεται με τον στόχο της Συμφωνίας του Παρισιού για περιορισμό της υπερθέρμανσης στον 1.5°C.
Ο Woods κατήγγειλε τη νομοθεσία, χαρακτηρίζοντάς την «από τις χειρότερες» που έχει δει στην καριέρα του, για τους εξής λόγους:
- «Κόλαση» Προστίμων: Η οδηγία προβλέπει πιθανά πρόστιμα για μη συμμόρφωση που μπορεί να φτάσουν έως και το 5% του παγκόσμιου κύκλου εργασιών της εταιρείας. Για μια εταιρεία του μεγέθους της ExxonMobil, αυτό μεταφράζεται σε «οστέινα» (bone-crushing) πρόστιμα δισεκατομμυρίων δολαρίων.
- Εξωεδαφική Εμβέλεια: Ο διευθύνων σύμβουλος υποστηρίζει ότι η ΕΕ επιχειρεί «υπερβολική ρυθμιστική παρέμβαση» (regulatory overreach), απαιτώντας από την ExxonMobil να εφαρμόζει τα πρότυπα βιωσιμότητας της ΕΕ σε όλες τις παγκόσμιες δραστηριότητές της, ακόμα κι αν αυτές δεν αφορούν άμεσα την Ευρώπη.
- Αδυναμία Συμμόρφωσης: Όπως δήλωσε ο Woods, η υποχρέωση για σχέδιο μετάβασης συμβατό με τον 1.5°C είναι «τεχνικά ανέφικτη» για μια εταιρεία που η στρατηγική της βασίζεται στη συνεχή επένδυση σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο.
Γεωπολιτικές Επιπτώσεις και Λόμπι
Η απειλή της ExxonMobil έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, καθώς συνοδεύεται από παρόμοιες προειδοποιήσεις από το Κατάρ, έναν από τους κορυφαίους προμηθευτές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στην Ευρώπη μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία. Το Κατάρ, μέσω του CEO της QatarEnergy, Saad al-Kaabi, απείλησε επίσης με διακοπή των εξαγωγών LNG αν δεν τροποποιηθεί η οδηγία.
Ο Woods είναι ξεκάθαρος: «Αν δεν μπορούμε να είμαστε μια επιτυχημένη εταιρεία στην Ευρώπη – και το πιο σημαντικό, αν αρχίσουν να προσπαθούν να εφαρμόσουν αυτήν την επιβλαβή νομοθεσία σε όλο τον κόσμο όπου δραστηριοποιούμαστε – γίνεται αδύνατο να παραμείνουμε».
Η ExxonMobil, η οποία έχει 135 χρόνια παρουσίας στην ευρωπαϊκή βιομηχανία, βρίσκεται σε εντατικό lobbying στις Βρυξέλλες (καταγράφοντας τουλάχιστον 25 συναντήσεις με ευρωπαϊκούς φορείς το τελευταίο διάστημα), επιδιώκοντας να κινητοποιήσει και άλλους επιχειρηματικούς ηγέτες ενάντια στη CSDDD.
Η αντιπαράθεση αυτή εκθέτει τη θεμελιώδη σύγκρουση: Από τη μία, η ΕΕ επιδιώκει να μετατρέψει τη βιωσιμότητα σε νομική υποχρέωση με δεσμευτικούς μηχανισμούς για την παγκόσμια βιομηχανία. Από την άλλη, οι κολοσσοί ορυκτών καυσίμων –που επωφελούνται από την αύξηση της ζήτησης– θεωρούν αυτές τις ρυθμίσεις «αντιαναπτυξιακό χαλαζόδικο» και εργαλείο για εκβιασμό, απειλώντας ότι η «πράσινη στροφή» της Ευρώπης θα οδηγήσει σε αποβιομηχάνιση και απώλεια ενεργειακής ασφάλειας. Η μπάλα βρίσκεται πλέον στο γήπεδο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία οφείλει να αποφασίσει αν θα υποχωρήσει στις απειλές ή θα εμμείνει στην κλιματική της φιλοδοξία.
Πηγή: Reuters

