Η Υπηρεσία Παρακολούθησης της Ατμόσφαιρας του Copernicus (CAMS) τιμά την Παγκόσμια Ημέρα των Ηνωμένων Εθνών για τη Διατήρηση του Στρώματος του Όζοντος, στις 16 Σεπτεμβρίου, τιμώντας την υπογραφή του Πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ το 1987. Πρόκειται για μια διεθνή συμφωνία που ρυθμίζει την παραγωγή και την κατανάλωση των ουσιών που καταστρέφουν το όζον (ODS). Το φετινό θέμα, «Από την Επιστήμη στην Παγκόσμια Δράση», υπογραμμίζει τον ζωτικό ρόλο της επιστημονικής έρευνας και της διεθνούς συνεργασίας για την προστασία του στρώματος του όζοντος.
Η φετινή τρύπα του όζοντος στο νότιο ημισφαίριο αναπτύχθηκε πρόωρα, φτάνοντας σε μια έκταση περίπου 15 εκατομμυρίων τετραγωνικών χιλιομέτρων, νωρίτερα από ό,τι το 2024, όταν αυτό το όριο επετεύχθη μια εβδομάδα αργότερα. Η πρώιμη ανάπτυξη ευθυγραμμίστηκε περισσότερο με τα πρότυπα που παρατηρήθηκαν το 2023, σε αντίθεση με την πιο ήπια περίοδο του 2024.
Κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο του Σεπτεμβρίου, έχοντας φτάσει σε εκτιμώμενη έκταση 21,08 εκατομμυρίων τετραγωνικών χιλιομέτρων—μικρότερη από το ιστορικό μέγιστο για την περίοδο, αλλά πάνω από τον μέσο όρο—, η εξέλιξη της τρύπας παρέκκλινε από το πρότυπο του 2023 και έγινε πιο συγκρίσιμη με εκείνο του 2024 και τον μέσο όρο της περιόδου 1979-2022.
Ο Laurence Rouil, Διευθυντής της CAMS, δήλωσε: «Η CAMS συμβάλλει στην παγκόσμια προσπάθεια για τη διατήρηση του στρώματος του όζοντος, παρέχοντας πρωτοποριακά εργαλεία παρακολούθησης και αξιολογήσεις σχετικά με την κατάσταση και την εξέλιξη της τρύπας του όζοντος. Παρακολουθεί τις συγκεντρώσεις των ουσιών που καταστρέφουν το όζον και παρέχει δεδομένα και εργαλεία για την παρακολούθηση του στρώματος του όζοντος καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Η τρύπα του όζοντος του 2025 εμφανίζει ιδιαίτερα μεταβλητά πρότυπα, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία των αξιόπιστων προβλέψεων και αναλύσεων.»
Η διάρκεια και η έκταση της τρύπας του όζοντος υπόκεινται σε μεταβλητότητα, ανάλογα με την παγκόσμια ατμοσφαιρική δυναμική και τους χημικούς παράγοντες, επομένως τέτοιες διακυμάνσεις θεωρούνται φυσιολογικές.
Κατά τη διάρκεια της περιόδου εμφάνισης της τρύπας του όζοντος στην Ανταρκτική (Αύγουστος – Δεκέμβριος), η CAMS δημοσιεύει καθημερινούς χάρτες, διαγράμματα και κινούμενα σχέδια, παρακολουθώντας την εξέλιξή της μέσω μιας ειδικής ιστοσελίδας. Οι χάρτες προβλέψεων του όζοντος δείχνουν τις τιμές της κάθετης ολοκληρωμένης συνολικής στήλης όζοντος σε Μονάδες Ντόμπσον (Dobson Units) και τις συγκεντρώσεις του όζοντος σε διαφορετικά επίπεδα της ατμόσφαιρας, τόσο σε παγκόσμιο όσο και σε περιφερειακό επίπεδο, με πρόβλεψη έως και πέντε ημερών.
Το 2023, η CAMS βελτίωσε το σύστημα μοντελοποίησής της, μοντελοποιώντας άμεσα τη χημεία της στρατόσφαιρας, κάτι που προσέφερε νέες δυνατότητες για την επιχειρησιακή πρόβλεψη και παρακολούθηση των ειδών που προκαλούν την καταστροφή του όζοντος στη στρατόσφαιρα.
