Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκανε ένα αποφασιστικό βήμα προς μια πιο βιώσιμη αυτοκινητοβιομηχανία, εγκρίνοντας νέους, αυστηρότερους κανόνες για τον πλήρη κύκλο ζωής των οχημάτων, από τον σχεδιασμό μέχρι την τελική τους διάλυση. Με την κίνηση αυτή, η Ευρώπη φιλοδοξεί να μετατρέψει τα οχήματα από πηγή αποβλήτων σε πηγή πολύτιμων υλικών, ενισχύοντας την κυκλική οικονομία και μειώνοντας το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα.
Εύκολη Αποσυναρμολόγηση και Ανακυκλωμένα Υλικά
Η νέα νομοθεσία, που βασίζεται στις αρχές της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, επιβάλλει ριζικές αλλαγές στον τρόπο σχεδιασμού των οχημάτων. Στο εξής, οι κατασκευαστές θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα οχήματα είναι κατασκευασμένα έτσι ώστε τα μέρη τους να μπορούν να αποσυναρμολογούνται εύκολα για να επαναχρησιμοποιηθούν, να επισκευαστούν ή να ανακυκλωθούν. Αυτή η προσέγγιση στοχεύει να παρατείνει τη διάρκεια ζωής των εξαρτημάτων και να μειώσει τη σπατάλη.
Επιπλέον, τίθενται φιλόδοξοι στόχοι για την ενσωμάτωση ανακυκλωμένων υλικών στην παραγωγή νέων οχημάτων. Συγκεκριμένα, μέσα σε έξι χρόνια, τα πλαστικά που χρησιμοποιούνται σε κάθε νέο μοντέλο θα πρέπει να περιέχουν τουλάχιστον 20% ανακυκλωμένο υλικό, με τον στόχο να ανεβαίνει στο 25% μέσα σε 10 χρόνια, εφόσον υπάρχει επαρκής διαθεσιμότητα. Παράλληλα, το Κοινοβούλιο ζητά να καθιερωθούν ανάλογοι στόχοι και για το ανακυκλωμένο ατσάλι και αλουμίνιο.
Διευρυμένη Ευθύνη και Απαγόρευση Εξαγωγών
Ένα από τα σημαντικότερα σημεία της πρότασης είναι η θέσπιση της «διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού». Αυτό σημαίνει ότι οι κατασκευαστές θα είναι υπεύθυνοι για το κόστος συλλογής και επεξεργασίας των οχημάτων τους όταν φτάσουν στο τέλος της ζωής τους. Η ευθύνη αυτή μετατοπίζεται από τους φορολογούμενους στις ίδιες τις εταιρείες, ενισχύοντας την κίνητρο για την παραγωγή πιο ανακυκλώσιμων οχημάτων.
Για την αντιμετώπιση του προβλήματος των παράνομων εξαγωγών, η νομοθεσία προβλέπει αυστηρούς κανόνες για τη σαφή διάκριση μεταξύ μεταχειρισμένων οχημάτων και οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους, απαγορεύοντας την εξαγωγή όσων δεν πληρούν συγκεκριμένες προδιαγραφές. Η κίνηση αυτή θα συμβάλει στην καταπολέμηση του λαθρεμπορίου και θα διασφαλίσει ότι η επεξεργασία των οχημάτων γίνεται με περιβαλλοντικά βέλτιστο τρόπο εντός της ΕΕ.
Οι νέοι κανόνες, που έχουν ήδη εγκριθεί και από το Συμβούλιο, αναμένεται να ξεκινήσουν άμεσα τις τελικές διαπραγματεύσεις, σηματοδοτώντας την αποφασιστικότητα της Ευρώπης να μετατρέψει την αυτοκινητοβιομηχανία σε έναν βασικό μοχλό της κυκλικής οικονομίας.
Οι συνεισηγητές Jens Gieseke (ΕΛΚ, Γερμανία) της Επιτροπής Περιβάλλοντος και Paulius Saudargas (ΕΛΚ, Λιθουανία) της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς δήλωσαν: «Το Κοινοβούλιο στηρίζει την κυκλική οικονομία στον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας. Προωθούμε την ασφάλεια των πόρων, προστατεύουμε το περιβάλλον και διασφαλίζουμε τη βιωσιμότητα. Για να αποφευχθεί η υπερβολική επιβάρυνση του κλάδου, εξασφαλίσαμε ρεαλιστικούς στόχους και εξασφαλίσαμε λιγότερη γραφειοκρατία και θεμιτό ανταγωνισμό.»
