Την έντονη του αντίθεση στην Τεχνική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΤΕΠΕΜ) που αφορά τον σταθμό «Ευαγγελισμός» της Γραμμής 4 του μετρό εκφράζει ο Δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, με επιστολή του προς το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών. Η πρόταση της ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ Α.Ε. προβλέπει την κατάληψη μεγάλου μέρους του Πάρκου Ριζάρη και τη μονοδρόμηση της οδού Ριζάρη για εργοταξιακές ανάγκες, προκαλώντας σοβαρές περιβαλλοντικές και κυκλοφοριακές επιπτώσεις στο κέντρο της πόλης.
Η μελέτη αγνοεί τη ρητή απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία απαιτεί διεξοδική εξέταση του ενδεχομένου θυσίας του πάρκου και μέριμνα για την όσο το δυνατόν μικρότερη περιβαλλοντική επιβάρυνση. Παράλληλα, η προτεινόμενη κυκλοφοριακή ρύθμιση αναμένεται να προκαλέσει σοβαρότατη συμφόρηση σε βασικούς άξονες της πρωτεύουσας, όπως η Λεωφόρος Βασιλίσσης Σοφίας και η Λεωφόρος Βασιλέως Κωνσταντίνου, επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο την ήδη πιεσμένη κυκλοφορία στην ευρύτερη περιοχή. Σημειώνεται ότι στην ίδια περιοχή βρίσκονται πολλά νοσοκομεία, με αποτέλεσμα η διατάραξη της κυκλοφορίας να θέτει και θέματα δημόσιας υγείας και ασφάλειας.
Ο Δήμος Αθηναίων ζητάει την απόρριψη της προτεινόμενης ΤΕΠΕΜ και την εξέταση της εναλλακτικής λύσης χωροθέτησης του σταθμού, η οποία δεν συνεπάγεται ούτε την καταστροφή πρασίνου, αλλά ούτε και την κατάληψη της οδού Ριζάρη. Παράλληλα, καλεί το Υπουργείο να μην προχωρήσει σε καμία ενέργεια, προτού ο Δήμος καταθέσει αναλυτικά στοιχεία.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της επιστολής:
Εξ’ όσων έχουμε πληροφορηθεί, έχει κατατεθεί στη Διεύθυνσή σας από την «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ Α.Ε.» προς έγκριση η Τεχνική Περιβαλλοντική Μελέτη του σταθμού «Ευαγγελισμός» της γραμμής 4 του μετρό της Αθήνας, η οποία προβλέπει την κατάληψη και καταστροφή του μεγαλύτερου τμήματος του Πάρκου Ριζάρη, καθώς και την κατάληψη της οδού Ριζάρη.
Με την υπόψη ΤΕΠΕΜ δεν διασφαλίζεται επαρκώς η προστασία του ίδιου του Πάρκου Ριζάρη και επιπρόσθετα απαιτείται και η κατάληψη του οδοστρώματος και ο περιορισμός (μονοδρόμηση) της κυκλοφορίας στην οδό Ριζάρη. Επί της συγκεκριμένης μάλιστα ρύθμισης εκδόθηκε το με αρ. πρωτ 74103/05.05.2025 Έγγραφο της Διεύθυνσης Οδικών Υποδομών (Δ13) του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, με το οποίο αποτυπώνεται η σύμφωνη γνώμη της Υπηρεσίας σας.
Επί των δύο συγκεκριμένων θεμάτων έχουμε να επισημάνουμε τα εξής:
1.α. Επί της προτεινόμενης με την ως άνω ΤΕΠΕΜ λύσης, η οποία όπως έχει κριθεί από το Συμβούλιο της Επικρατείας επιβάλλεται να μελετηθεί διεξοδικά το ζήτημα της θυσίας του πάρκου, καθώς αυτό δεν έχει εξετασθεί στη ΜΠΕ του έργου, σημειώνουμε ότι ο Δήμος μας διαφωνεί πλήρως και έχει εκφράσει τη σύμφωνη γνώμη του ως προς την εναλλακτική της κατασκευής του νέου σταθμού, η οποία δεν συνεπάγεται ούτε τη θυσία του πάρκου, αλλά ούτε και την κατάληψη της οδού Ριζάρη.
β. Πιο συγκεκριμένα, με την προτεινόμενη ΤΕΠΕΜ –για την οποία ρητώς επιφυλασσόμαστε να επανέλθουμε με αναλυτικές παρατηρήσεις και σχόλια επί του περιεχομένου της- διατηρείται ουσιαστικά αναλλοίωτη η αρχική απαίτηση σχεδιασμού των έργων, κατά την δημοπράτηση τους από την ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΑΕ κατά θέση και μέγεθος, με αποτέλεσμα οι απαιτήσεις διάθεσης εργοταξιακού χώρου ως προς το εμβαδόν να είναι 4.817 μ2 στο πάρκο Ριζάρη και 1.446 μ2 στην οδό Ριζάρη, ήτοι συνολικού εμβαδού 6.263 μ2.
γ. Η υποβληθείσα ΤΕΠΕΜ δεν συμμορφώνεται πλήρως με τις απαιτήσεις της υπ’ αριθμ. 2274/2023 απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας, ως προς το ουσιώδες σημείο της, που εξέφερε κρίση περί της «..κατά το δυνατόν προστασίας της βλάστησης του πάρκου Ριζάρη με διεξοδική διερεύνηση της δυνατότητας να θιγούν όσο το δυνατόν λιγότερα άτομα φυτικών μονάδων..». Σύμφωνα με την απόφαση 2274/2023 του Συμβουλίου της Επικρατείας (βλ. σελ. 23),«…όπως φαίνεται απο το σχετικό παράρτημα επηρεαζόμενου αστικού πρασίνου (βλάστηση εργοταξιακών χώρων) ο αριθμός των δέντρων και θάμνων ή λοιπών καλλωπιστικών φυτών που θίγονται κατά την φάση κατασκευής είναι αρκετά σημαντικός…».
2.α. Η παραπάνω επιλεγείσα λύση της μονοδρόμησης της οδού Ριζάρη θα έχει σοβαρότατες και δυσμενείς συνέπειες για τον Δήμο μας και ειδικά για το κέντρο της Αθήνας, καθώς η οδός Ριζάρη αποτελεί τη μόνη δυνατότητα ανόδου και καθόδου από την περιοχή του Παγκρατίου, καθώς και από τη Λεωφόρο Βασιλέως Κωνσταντίνου προς το Κέντρο και ειδικότερα προς τη Λεωφόρο Βασιλίσσης Σοφίας. Συνεπώς, το ως άνω κυκλοφοριακό προστίθεται στα ήδη υφιστάμενα προβλήματα που έχουν προκύψει εντός του Δήμου Αθηναίων από την κατασκευή των σταθμών του μετρό.
β. Συνέπεια των ανωτέρω, θα επιβαρυνθούν έτι περαιτέρω πολλοί δρόμοι του κέντρου της Αθήνας, με αποτέλεσμα την πρόκληση ενός μονίμου μποτιλιαρίσματος σε βασικά σημεία του κέντρου, όπως άλλωστε τονίζεται και στο με αρ. πρωτ. 8355/15.04.2025 Έγγραφο του ΟΑΣΑ, στο οποίο αναφέρεται ότι «…οι αλλαγές αυτές εκτιμάται ότι θα επιφέρουν συγκοινωνιακές επιπτώσεις (καθυστερήσεις, κλπ) στην ευρύτερη περιοχή και υπογραμμίζουμε ότι ο ΟΑΣΑ ουδεμία ευθύνη θα φέρει για το γεγονός αυτό.» Τα παραπάνω θα έχουν ως αποτέλεσμα την υποβάθμιση της ποιότητας ζωής και της καθημερινότητας εκατοντάδων χιλιάδων κατοίκων του της Αθήνας, εργαζομένων και τουριστών, και την υποβάθμιση του ίδιου του αστικού περιβάλλοντος.
γ. Επιπλέον, η κατάληψη της οδού Ριζάρη και η πρόκληση ενός μονίμου μποτιλιαρίσματος στην συγκεκριμένη περιοχή εγκυμονεί κινδύνους και για τη δημόσια υγεία και ασφάλεια, καθώς στην περιοχή βρίσκονται πάρα πολλά νοσοκομεία, τα οποία εφημερεύουν τακτικά και εξυπηρετούν επείγοντα περιστατικά. Επίσης, όπως έχει δυστυχώς επισημανθεί και σε άλλα εργοτάξια του ΜΕΤΡΟ, δεν διασφαλίζεται η σίγουρη διέλευση οχημάτων της, καθώς και οχημάτων της Πυροσβεστικής.
3. Ενόψει των ανωτέρω, με την παρούσα επιστολή ο Δήμος Αθηναίων ζητά, επιφυλασσόμενος να επανέλθει με νέα αναλυτικά στοιχεία:
(α) Να απορριφθεί η υποβληθείσα από την «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ Α.Ε.» ΤΕΠΕΜ, η οποία συνεπάγεται δυσμενέστατες επιπτώσεις για το πάρκο Ριζάρη, το κυκλοφοριακό της περιοχής και ευρύτερα του κέντρου της Αθήνας και για τις συνθήκες ζωής των κατοίκων, εργαζομένων, επισκεπτών και τουριστών της Αθήνας.
(β) Να γίνει δεκτή η εναλλακτική λύση χωροθέτησης του σταθμού, η οποία δεν συνεπάγεται ούτε τη θυσία του πάρκου Ριζάρη, αλλά ούτε και την κατάληψη της οδού Ριζάρη.
(γ) Να μην προβείτε σε καμία ενέργεια τυχόν αποδοχής της υποβληθείσας ΤΕΠΕΜ, πριν προβούμε στην υποβολή αναλυτικών στοιχείων.
